NÊN THÁNH

Khổng Đức Nhuận

Nên thánh là một trong những chủ đề mà bất cứ một ai lên đường tìm kiếm Chúa cũng phải quan tâm và chắc chắn phải trải qua nhiều ngày đêm khắc khoải, suy tư, trăn trở để tìm ra ý nghĩa đích thực của việc nên thánh này. Thực vậy, bản thân tôi cũng đã dành thời gian hàng năm trời miên man suy tư về chủ đề nghe có rất quen nhưng cũng rất đỗi hóc búa này.

Tôi xin chia sẻ con dường nên thánh của tôi, dựa vào lời tông thư của Đức Gioan Phaolô II: «Đừng hiểu lầm về lý tưởng trọn lành này như thể đời sống thánh thiên đòi hỏi phải có một cuộc sống phi thường mà chỉ vài người xuất chúng mới đạt được.

Đường nên thánh thì có nhiều và thích hợp với ơn gọi của từng người.

Tiến trình nên thánh là một tiến trình cá nhân, đã đòi hỏi phải có một sư phạm đúng đắn về sự thánh thiện, để có thể thích nghi với nhịp sống của từng người»

Tôi xin phép được bắt đầu với câu: Đường nên thánh thì có nhiều và thích hợp với ơn gọi của từng người. Tiến trình nên thánh là một tiến trình cá nhân, đã đòi hỏi phải có một sư phạm đúng đắn về sự thánh thiện, để có thể thích nghi với nhịp sống của từng người»

Quả thật, đường nên thánh thì có nhiều và tiến trình nên thánh là một tiến trình cá nhân với sự nâng đỡ của nhiều yếu tố: sức mạnh của Chúa, các bí tích, cộng đoàn, gia đình…nhưng tiến trình cá nhân nên thánh là một yếu tố quan trọng nhất. Muốn nên thánh, chính tôi phải xác tín, phải cố gắng, phải nỗ lực, phải kiên trì, phải quyết tâm, …

Tôi xin chia sẻ quá trình nên thánh của tôi, có thể nó hơi lạ, thậm chí một số người còn cho là rất khác lạ. Nhưng dù sao tôi cũng xin trình bày như một việc chia sẻ đời sống mà nhiều cộng đoàn đang thực hiện.

Quá trình nên thánh của tôi có thể chia làm 3 giai đoạn:

Giai đoạn 1: Ai sao tôi vậy

Nên thánh là một điều không tưởng vì tôi thấy mình yếu đuối, phàm hèn, tội lỗi. Tương quan giữa Chúa và tôi luôn có một bức tường ô nhục ngăn cách thánh – phàm. Giỏi lắm là vào những dịp tĩnh tâm mùa Vọng hay mùa Chay, tôi mới cảm thấy có vẻ hơi gần Chúa được một chút. Nhưng rồi những lời kêu gọi sửa đuờng lối Chúa chưa kịp uốn cho ngay thẳng và lời kêu gọi sám hối chưa kịp ăn năn dốc lòng chừa thì mùa Giáng Sinh rộn rã, mùa Phục Sinh từng bừng đã cuốn phăng đi tất cả và con người cũ của tôi đã vội vã quay về với mùa thường niên chảy trôi theo nhịp bình thường đều đều. Ai sao tôi vậy. Amen. Lời Đức Giêsu nhắn nhủ: «Anh em hãy nên trọn lành như Cha của anh em trên trời» - tôi nghĩ chỉ để lộng kính cho vui rồi đặt lên nơi thật cao trên bàn thờ để hù ma thiên hạ.

Giai đoạn 2: Miên man suy tư về nên thánh

Suốt một năm trời ròng rã, tôi đã tự đặt cho mình những câu hỏi và tự mày mò, tìm kiếm câu trả lời

1. Muốn nên thánh tôi phải làm gì?

Tôi đã tham dự thánh lễ (chủ yếu là xem) và rước lễ (chứ không phải rước Chúa) khoảng 7000 lần, thế mà sao tôi vẫn không thánh thiện hơn chút nào. Lẽ ra mỗi lần rước Chúa tôi có thể gần Chúa thêm 1 milimet và như vậy tôi đã gần Chúa được 7 mét. Ấy thế mà không phải, dường như càng lớn tôi lại càng xa Chúa hơn với cả ngàn thứ lo toan trong cuộc sống.

Tôi phải đọc kinh ư? Tôi cảm thấy đọc kinh có phẩn máy móc, đọc cho có lệ.

Làm việc lành phúc đức ư? Chúa đâu chẳng thấy ngoài cái thằng tôi đang thầm tự hào về những việc đạo đức hay những việc thi ân làm phúc cho người khác.

Tóm lại, tôi đã làm hết cách nhưng tất cả đều không giúp tôi thánh thiện hơn. Và bức tường ngăn cách của tôi với Chúa dường như ngày càng cao hơn, càng dầy hơn, có lẽ không cách nào phá nổi. Như thế tôi có thể kết luận: Vấn đề nên thánh không lệ thuộc vào các việc tôi phải làm, cho dù đó toàn là những việc đạo đức.

2. Vậy việc nên thánh dựa trên nền tảng nào?

Để tìm ra câu trả lời hóc búa này, tôi bắt đầu chúi mũi vào nghiên cứu Kinh Thánh. Vào năm 1985, sách Kinh Thánh còn hiếm hoi. Tôi dùng cuốn «Tin Mừng về Chúa Cha» của linh mục Ansơn Vị và bộ «Kinh Thánh» của linh mục Nguyễn Thế Thuấn. Tôi đọc thật kỹ, ghi chép những câu tâm đắc vào sổ và miệt mài suy tư trong nỗi khắc khoải canh trường. Cuối cùng tôi đã khám phá ra bản chất của việc nên thánh.

Thì ra nó đơn giản như một bài tính nhân 2 lần 5 là 10. Đây là một vài điếu tôi khám phá ra:

Bản chất tôi vốn là thánh, thế mà tôi cứ phải mãi loay hoay kiếm tìm.

Tôi xin khởi đi từ kinh nghiệm của thánh Phao lô: một con người nhiệt thành, đã từng hăng hái bách hại những người Kitô hữu nguyên thuỷ. Thế mà sau biến cố Damas, ngài đã tập sống theo đức Kitô, cuối cùng ngài cũng đã khám phá ra rằng: «Trong Đức Ki-tô, Người đã chọn ta trước cả khi tạo thành vũ trụ, để trước thánh nhan Người, ta trở nên tinh tuyền thánh thiện, nhờ tình thương của Người» (Ep 1,4).

Trong câu này có một điều làm tôi thích thú vô cùng. Đó là tôi vốn thánh thiện và tinh tuyền trước cả khi tạo thành vũ trụ. Tất cả không nhờ tôi thực hiện những việc làm trên, mà chính là nhờ tình thương của Người.

Thêm vào đó, tôi còn nhớ rất rõ cảm nghiệm của ngôn sứ Giêrêmia:

«Trước khi cho ngươi thành hình trong dạ mẹ, Ta đã biết ngươi; trước khi ngươi lọt lòng mẹ, Ta đã thánh hoá ngươi, Ta đặt ngươi làm ngôn sứ cho chư dân» (Gr 1,5).

Rõ ràng tôi vốn là thánh trước khi tôi hình thành trong lòng mẹ vì chính Chúa đã thánh hoá tôi – tôi hoá thành thánh ngay từ lúc tôi mới được hình thành. Trở về thời khởi nguyên, tôi biết rằng con người tôi là hình ảnh Thiên Chúa, tràn đầy sự sống Thiên Chúa qua việc Ngài thổi hơi sự sống thần linh của Ngài.

Tóm lại tôi có thể tuyên bố rằng con người tôi vốn là thánh thiện từ đầu đến chân, ngay từ trong lòng mẹ.

Ngoài ra thánh Phêrô còn giúp tôi xác tín hơn qua thư thứ 2: «Anh em được thông phần bản tính Thiên Chúa» (2Pr 1,4).

Cho tới đây thì mọi sự quá rõ ràng: Con người tôi vốn là thánh vì được mang hình ảnh Thiên Chúa, tràn đầy sự sống thần linh của Ngài và được thực sự thông phần bản tánh của Ngài. Còn gì tuyệt vời hơn nữa đây.

Nói thì dễ như ăn cơm sườn, nhưng để nhận ra điều này, tôi đã phải miên man suy tư cả năm trời mới tìm được 3 viên ngọc Lời Chúa trên đây. Có thể nói đây là cuộc cách mạng nội tâm vĩ đại, đánh tan quá khứ mặc cảm tội lỗi, yếu hèn, bất xứng. Đây cũng chính là sám hối - Metanoia - thay đổi não trạng, giã từ con người cũ mặc con người mới - người con yêu dấu của Chúa.

Giai đoạn 3: Kinh nghiệm chập chững trên bước đường nên thánh

Nhận ra mình là con người mới – con người vốn là thánh, vốn là con yêu dấu của Ngài đă là một cuộc cách mạng cam go vì không dễ gì từ bỏ được quan niệm đã in sâu vào trí óc mình suốt 35 năm trời. Rất nhiều người vẫn còn luẩn quẩn trong ngục tù mặc cảm yếu hèn, tôi lỗi, nên khó có thể thoát ra được.

Thay đổi quan niệm mới rồi, tôi lại phải đối đầu với một khó khăn thứ 2: đó là làm sao áp dụng được vào trong đời sống thực tế hàng ngày của mình.

Tôi khởi đầu bằng những buổi ngồi một mình, nhìn ngắm con người mình, tâm hồn mình và thì thầm một câu tâm niệm như: Chúa thấm nhập con, con thấm nhập Chúa. Tôi còn sáng tác một vài câu khác nữa. Lúc đầu, chẳng thấy gì, nhưng chừng vài tuần sau, tôi thấy dường như Chúa ở trong tôi thức dậy sau một giấc ngủ dài 35 năm.

Khi một mình chạy xe đạp hay xe Honda, lúc nào nhớ, tôi tập sống trong sự kết hợp âm thầm: Ngài đang lái qua đôi tay của tôi. Càng kết hợp, tôi càng lái xe tỉnh táo, tâm hồn nhẹ nhàng, hân hoan. Những lần tỉnh thức như vậy chỉ kéo dài chừng vài phút.

Cả khi tắm, tôi cũng thường cảm nhận Ngài cùng kì cọ và thưởng thức những dòng nước mát chảy khắp thân mình.

Trong khi làm bất cứ việc gì, tôi thỉnh thoảng dừng lại một vài phút để cảm nhận sự hiện diện sống động của Ngài trong tôi. Theo tôi, đó là nhưng giây phút sống thánh, sống tỉnh thức, sống kết hợp với Chúa, sống dạo. Ngôn từ tuy nhiều, nhưng tất cả chỉ để diễn tả một trạng thái duy nhất - đó là tôi cảm nhận được hương vị ngọt ngào của bình an và hoan lạc trong Thánh Thần.

Để minh hoạ thêm, tôi xin kể một câu chuyện có thật ngay trong gia đình tôi.

Sau một tuần tĩnh tâm, bà xã tôi về nhà, tâm hồn hân hoan bay bổng, lâng lâng siêu thoát trong hạnh phúc bồng bềnh. Vợ tôi chân thành chia sẻ: Em đang cảm thấy thánh thiện quá, vậy chuyện vợ chồng thì tính sao đây?  Tôi hỏi nàng: Này em thân yêu, trong thân xác em có một chỗ nào đó mà Chúa sợ quá, không dám cai quản, mà để cho Satan chiếm cứ và làm rối tung cả lên không? Cô nàng khựng lại, suy nghĩ mông lung mà vẫn chưa tìm được câu trả lời. Tôi hỏi tiếp: Em nhớ lại đi thân xác mình là đền thờ của Thánh Thần mà. Thánh Thần Chúa thấm nhập từng tế bào thân thể ta làm cho toàn thân ta thánh thiện và tinh tuyền. Còn chuyện kết hợp vợ chồng thì anh em mình vừa kết hợp nên một xương một thịt mà cùng lúc đó kết hợp nên một trong Thần Khí của Ngài. Chúa trong em, Chúa trong anh, như thế chính Thánh Thần tình yêu nối kết vợ chồng ta nên một với nhau. Chúng ta vừa kết hợp trong thân xác vừa hoan lạc trong Thần Khí tình yêu của Ngài. Thánh ở chính chỗ đó, em hiểu chứ? Thế là cô nàng mỉm cười hân hoan, lòng nhẹ nhàng như cất đi một gánh nặng ngàn cân.

Tóm lại, sống thánh không lệ thuộc vào những việc bên ngoài, nhưng hoàn toàn lệ thuộc vào niềm xác tín với tâm tình bên trong. Xin Quý Vị lưu ý rằng: Nói như thế không có nghĩa là tôi luôn luôn thực hiện được cuộc sống thánh này. Quả thật thời gian đầu cực kỳ khó khăn. Mỗi ngày sống kết hiệp với Chúa được 5 phút là may lắm rồi. Và từ năm này sang năm khác, thấm thoát đã gần 20 năm. Thời gian sống với Chúa trong một ngày càng tăng lên và càng dễ dàng hơn.

Để kết thúc bài viết cô đọng này, tôi xin trở lại tông thư của Đức Gioan Phaolô II ở phần nhập đề: «Đừng hiểu lầm về lý tưởng trọn lành này như thể đời sống thánh thiện đòi hỏi phải có một cuộc sống phi thường mà chỉ vài người xuất chúng mới đạt được».

Trở về Muc Lục